ในปี พ.ศ. 2568 มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณีดำเนินการจัดบริการอาหารเพื่อสุขภาพและอาหารในราคาที่เข้าถึงได้สำหรับทุกคนภายในมหาวิทยาลัย (Healthy and Affordable Food Choices for All on Campus) โดยคำนึงถึงคุณค่าทางโภชนาการ ความสามารถในการจ่าย และความสะดวกในการเข้าถึงบริการของนักศึกษา บุคลากร และผู้ใช้บริการ ผ่านการจัดให้มีทางเลือกอาหารที่หลากหลาย ราคาอาหารจานหลักเริ่มต้น 30 บาทต่อมื้อ การกระจายจุดจำหน่ายอาหารครอบคลุมพื้นที่มหาวิทยาลัย และบริการน้ำดื่มสะอาดโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย

1. การจัดให้มีทางเลือกอาหารเพื่อสุขภาพและราคาที่เข้าถึงได้ทั่วมหาวิทยาลัย (Healthy and Affordable Food Choices at All Food Outlets)
ในปี พ.ศ. 2568 มหาวิทยาลัยมีจุดจำหน่ายอาหารที่เปิดดำเนินการจริงจำนวน 36 จุด (All 36 Active Food Outlets) ประกอบด้วยโรงอาหารหลัก 2 แห่ง รวมผู้ประกอบการ 28 ร้าน และจุดจำหน่ายอาหารว่างและเครื่องดื่มนอกโรงอาหารหลักอีก 8 จุด

จากข้อมูลการสำรวจจุดจำหน่ายอาหารของมหาวิทยาลัย พบว่าทั้ง 36 จุดมีทางเลือกอาหารหรือเครื่องดื่มที่ส่งเสริมสุขภาพและมีราคาที่เข้าถึงได้อย่างน้อยหนึ่งรายการ โดยประเภทของทางเลือกแตกต่างกันตามลักษณะการจำหน่ายสินค้าและการให้บริการในแต่ละจุด

ผลการดำเนินงาน: 36/36 Active Food Outlets (100% Reported Coverage)

การจัดบริการดังกล่าวมีเป้าหมายเพื่อให้ผู้ใช้บริการสามารถเข้าถึงทางเลือกอาหารและเครื่องดื่มที่เอื้อต่อสุขภาพในพื้นที่ต่าง ๆ ของมหาวิทยาลัย โดยไม่จำกัดเฉพาะโรงอาหารหลัก

2. การจัดบริการอาหารจานหลักในราคาประหยัด (Affordable and Nutritious Campus Meals)
มหาวิทยาลัยจัดให้มีโรงอาหารหลัก 2 แห่ง ได้แก่ โรงอาหารอาคาร 36 และโรงอาหาร Canteen บริเวณข้างหอพักหญิง ซึ่งมีผู้ประกอบการจำหน่ายอาหารรวม 28 ร้าน โดยมีอาหารจานหลักราคาเริ่มต้น 30 บาทต่อมื้อ เพื่อเพิ่มทางเลือกสำหรับนักศึกษา บุคลากร และผู้ใช้บริการที่ต้องการบริโภคอาหารในราคาประหยัด

ภายในพื้นที่ให้บริการอาหารมีเมนูหลากหลายที่เอื้อต่อการเลือกบริโภคอาหารตามความต้องการด้านโภชนาการ เช่น อาหารที่มีผักเป็นส่วนประกอบ อาหารจากพืช เมนูต้ม นึ่ง และย่าง รวมถึงอาหารที่สามารถเลือกรับประทานร่วมกับผักและวัตถุดิบที่ให้สารอาหารจำเป็นต่อร่างกาย

การจัดบริการอาหารดังกล่าวสนับสนุนความสามารถในการเข้าถึงอาหาร (Food Affordability) ควบคู่กับการมีทางเลือกที่เอื้อต่อการได้รับสารอาหารที่เหมาะสม โดยคุณค่าทางโภชนาการของแต่ละเมนูขึ้นอยู่กับองค์ประกอบอาหาร ปริมาณที่ได้รับ และวิธีการประกอบอาหาร

3. ความหลากหลายของทางเลือกอาหารที่ส่งเสริมสุขภาพ (Healthy and Nutritious Food Options)
มหาวิทยาลัยส่งเสริมให้ผู้ใช้บริการสามารถเลือกอาหารและเครื่องดื่มตามความต้องการด้านสุขภาพและรูปแบบการบริโภค โดยมีทางเลือก เช่น
- อาหารที่มีผักเป็นส่วนประกอบ เพื่อเพิ่มทางเลือกในการบริโภคใยอาหาร วิตามิน และแร่ธาตุ
- ผักและผลไม้สด ซึ่งเป็นแหล่งของสารอาหารรอง (Micronutrients)
- อาหารจากพืชและผลิตภัณฑ์จากพืช (Plant-Based Food Options)
- อาหารประเภทต้ม นึ่ง และย่าง ซึ่งเป็นทางเลือกด้านวิธีประกอบอาหาร
- เครื่องดื่มน้ำตาลต่ำสำหรับผู้ที่ต้องการควบคุมปริมาณน้ำตาล
- อาหารสำหรับผู้มีข้อกำหนดด้านการบริโภคเฉพาะ เช่น อาหารฮาลาลและอาหารเจ
ทางเลือกดังกล่าวช่วยสนับสนุนความหลากหลายของการบริโภคอาหารภายในมหาวิทยาลัย ทั้งนี้ อาหารฮาลาลและอาหารเจเป็นทางเลือกตามข้อกำหนดในการบริโภค ส่วนการพิจารณาว่าอาหารชนิดใดส่งเสริมสุขภาพต้องคำนึงถึงองค์ประกอบและคุณค่าทางโภชนาการของอาหารนั้นด้วย

การดำเนินงานส่วนนี้สอดคล้องกับนิยาม Healthy Food Choices ของ THE Sustainability Impact Ratings Methodology 2027 ซึ่งให้ความสำคัญกับการได้รับน้ำ สารอาหารหลัก (Macronutrients) สารอาหารรอง (Micronutrients) และพลังงานที่เพียงพอ (Adequate Calories)

4. การกระจายจุดจำหน่ายอาหารและเครื่องดื่มเพื่อเพิ่มการเข้าถึง (Campus-Wide Food Accessibility)
มหาวิทยาลัยจัดให้มีจุดจำหน่ายอาหารรวม 36 จุด โดยกระจายอยู่ในพื้นที่ต่าง ๆ ได้แก่
- โรงอาหารอาคาร 36 จำนวน 18 จุด
- โรงอาหาร Canteen จำนวน 10 จุด
- พื้นที่อาคาร 35 ชั้น 1 จำนวน 2 จุด
- พื้นที่อื่น ๆ ภายในมหาวิทยาลัย จำนวน 6 จุด
จุดจำหน่ายอาหารว่างและเครื่องดื่มนอกโรงอาหารหลักจำนวน 8 จุด มีทางเลือกอาหารหรือเครื่องดื่มที่เอื้อต่อสุขภาพตามประเภทสินค้าที่จำหน่าย ซึ่งแตกต่างจากการให้บริการอาหารจานหลักของโรงอาหาร 28 ร้าน โดยราคาอาหารจานหลักเริ่มต้น 30 บาทเป็นข้อมูลเฉพาะของโรงอาหารหลัก ไม่ใช่ราคาเริ่มต้นที่ยืนยันสำหรับจุดจำหน่ายทุกประเภท

นอกจากนี้ มหาวิทยาลัยยังมีตู้จำหน่ายอาหารและเครื่องดื่มอัตโนมัติจำนวน 7 ตู้ กระจายใน 6 สถานที่ เป็นช่องทางบริการเสริมสำหรับผู้ใช้บริการระหว่างวัน โดยไม่นับรวมตู้จำหน่ายอัตโนมัติในฐานจุดจำหน่ายอาหาร 36 จุด เพื่อให้การรายงานขอบเขตและจำนวนจุดบริการมีความชัดเจน

5. การให้บริการน้ำดื่มสะอาดฟรีเพื่อสนับสนุนสุขภาพและลดภาระค่าใช้จ่าย (Free Access to Safe Drinking Water)
มหาวิทยาลัยจัดให้มีบริการน้ำดื่มสะอาดโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย เพื่อสนับสนุนการเข้าถึงน้ำดื่มซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญของโภชนาการที่เหมาะสม และช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายของนักศึกษา บุคลากร และผู้ใช้บริการ

ในปี พ.ศ. 2568 มหาวิทยาลัยมีตู้น้ำดื่มไม่น้อยกว่า 94 ตู้ ครอบคลุมอาคารจำนวน 28 อาคาร พร้อมมีข้อมูลการให้บริการน้ำดื่มบรรจุถังขนาด 20 ลิตร ซึ่งมีปริมาตรน้ำสุทธิ 18.9 ลิตรต่อถัง จำนวน 9,253 ถัง คิดเป็นปริมาณน้ำดื่มรวม 174,881.70 ลิตร

ข้อมูลตู้น้ำดื่มและน้ำดื่มบรรจุถังแสดงถึงช่องทางและปริมาณการจัดบริการน้ำดื่มภายในมหาวิทยาลัย โดยปริมาณ 174,881.70 ลิตรเป็นข้อมูลน้ำดื่มบรรจุถังตามปริมาตรสุทธิ ไม่ใช่ปริมาณการจ่ายน้ำรวมจากตู้น้ำดื่มทั้ง 94 ตู้

บริการน้ำดื่มฟรีดังกล่าวสนับสนุนการเข้าถึงน้ำดื่มที่จำเป็นต่อร่างกายโดยไม่มีภาระค่าใช้จ่าย และเป็นองค์ประกอบสนับสนุนของการจัดสภาพแวดล้อมด้านอาหารและสุขภาวะภายในมหาวิทยาลัย

6. ผลการดำเนินงานและความสอดคล้องกับ SDG 2.3.4
ผลการดำเนินงานในปี พ.ศ. 2568 แสดงให้เห็นว่ามหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณีมีการจัดบริการอาหารและเครื่องดื่มที่คำนึงถึงสุขภาพและความสามารถในการจ่าย โดยมีจุดจำหน่ายอาหารที่เปิดดำเนินการจริง 36 จุด ซึ่งผลสำรวจระบุว่ามีทางเลือกอาหารหรือเครื่องดื่มที่ส่งเสริมสุขภาพและราคาที่เข้าถึงได้อย่างน้อยหนึ่งรายการครบทุกจุด มีโรงอาหารหลัก 2 แห่ง รวม 28 ร้าน จำหน่ายอาหารจานหลักราคาเริ่มต้น 30 บาทต่อมื้อ และมีบริการน้ำดื่มสะอาดฟรีครอบคลุมพื้นที่มหาวิทยาลัย

การดำเนินงานดังกล่าวสอดคล้องกับ SDG 2: Zero Hunger โดยเฉพาะตัวชี้วัด THE 2.3.4 Healthy and Affordable Food Choices ซึ่งพิจารณาการจัดให้มีทางเลือกอาหารเพื่อสุขภาพและราคาที่เข้าถึงได้สำหรับทุกคนภายในมหาวิทยาลัย (Provide Healthy and Affordable Food Choices for All on Campus)

นอกจากนี้ ยังสนับสนุน SDG 3: Good Health and Well-being ผ่านการเพิ่มทางเลือกอาหารที่เอื้อต่อสุขภาพ SDG 6: Clean Water and Sanitation ผ่านการให้บริการน้ำดื่มสะอาดโดยไม่เสียค่าใช้จ่าย และ SDG 10: Reduced Inequalities ในมิติการเพิ่มโอกาสเข้าถึงบริการอาหารสำหรับผู้ใช้บริการที่มีข้อจำกัดด้านค่าใช้จ่าย

โดยภาพรวม มหาวิทยาลัยราชภัฏรำไพพรรณีมุ่งพัฒนาสภาพแวดล้อมด้านอาหารที่สนับสนุนทั้งคุณค่าทางโภชนาการ ความสามารถในการจ่าย และความสะดวกในการเข้าถึงบริการ เพื่อส่งเสริมความมั่นคงทางอาหาร สุขภาวะ และคุณภาพชีวิตของชุมชนมหาวิทยาลัยอย่างเป็นรูปธรรม